Bạn đang ở trang: HomeBệnh tiêu hóaBệnh đại tràngBệnh do nấm ở đường tiêu hóa

Bệnh do nấm ở đường tiêu hóa Featured

Chế độ ăn nhiêu rau xanh hoa quả tươi để phòng bệnh do nấm Chế độ ăn nhiêu rau xanh hoa quả tươi để phòng bệnh do nấm

 Trong các bệnh do nấm gây ra, thì bệnh gây ra do nấm ở hệ thống tiêu hóa có những biểu hiện lâm sàng nghèo nàn, dễ làm chúng ta lầm tưởng với các bệnh lý tiêu hóa khác.

     Ở nước ta trong những năm gần đây do việc sử dụng thuốc không theo chỉ dẫn, đặc biệt là việc lạm dụng kháng sinh, corticoid đã tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển của các bệnh cơ hội nói chung và bệnh do nấm gây ra nói riêng. Trong các bệnh do nấm gây ra, thì bệnh gây ra do nấm ở hệ thống tiêu hóa có những biểu hiện lâm sàng nghèo nàn, dễ làm chúng ta lầm tưởng với các bệnh lý tiêu hóa khác; do vậy khi được phát hiện thường là muộn, điều trị sẽ gặp nhiều khó khăn.

1. Các yếu tố thuận lợi cho bệnh do nấm phát triển

    Có nhiều yếu tố tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển và gây bệnh của nấm, tuy nhiên để gây bệnh trên hệ thống tiêu hóa, thì thường có một số yếu tố thuận lợi sau:

Yếu tố sinh lý: trẻ sơ sinh, người già, phụ nữ có thai...

Yếu tố bệnh lý: đái đường, suy dinh dưỡng, ung thư, bệnh máu ác tính, nhiễm HIV/AIDS, suy giảm miễn dịch...

Thuốc: dùng kháng sinh phổ rộng kéo dài diệt hết các vi khuẩn, phá vỡ thế cân bằng sinh thái tại chỗ, tạo điều kiện cho nấm phát triển. Thuốc corticoid, thuốc ức chế miễn dịch làm giảm sức đề kháng của cơ thể.

2.      Vài nét về nấm Candida.

    Có nhiều loại nấm có thể gây bệnh cho người, tuy nhiên nấm gây bệnh cho các cơ quan nội tạng nói chung và gây bệnh cho hệ thống tiêu hóa nói riêng, thường gặp nhất là nấm Candida.

    Nm Candida thuc h Cryptococcaceae, là nấm men, hình cầu hoặc hình oval, thỉnh thoảng dạng hình ống, kích thước 3,5-6 x 6-10µm, sinh sản bằng mọc chồi. Candida có khoảng 300 loài, thường hội sinh ở một số cơ quan tiêu hóa, hô hấp và trên da, một số có thể gặp trong môi trường tự nhiên.

    Khi gặp điều kiện thuận lợi thì trở thành tác nhân gây bệnh, hay gặp nhất là Candida albicans. Nấm đường tiêu hóa gặp nhiều trong những trường hợp miễn dịch của cơ thể bị suy giảm (AIDS), ở những bệnh nhân sau ghép tạng dùng các thuốc ức chế miễn dịch để chống thải ghép, hay bị suy tủy xương, dùng corticoid kéo dài, tuổi già, đái tháo đường, nghiện rượu, suy dinh dưỡng, bệnh ác tính, lạm dụng kháng sinh nhất là các kháng sinh phổ rộng, điều trị hóa chất…

     Bệnh nấm ở người thường là do Candida Albicans, nhưng cũng có thể gặp Candida Tropicalis, Candida parasilosis, Candida guilliermondii, Candida glabrata, Candida krusei và một số chủng nấm khác.

3. Biểu hiện lâm sàng bệnh do nấm như thế nào?

     Có thể gặp bệnh do nấm ở toàn bộ hệ thống tiêu hóa, ở mỗi vị trí sẽ có biểu hiện lâm sàng khác nhau:

    Viêm thực quản do nấm (oesophageal candidiasis): thường gặp ở bệnh nhân AIDS, suy giảm miễn dịch nặng, điều trị bệnh ung thư, thường kèm nhiễm Candida ở miệng. Viêm thực quản có thể dẫn tới nhiễm trùng huyết hay bệnh lan toả. Bệnh nhân thấy đau, cảm giác bỏng cháy sau xương ức, nuốt đau, buồn nôn và nôn, nội soi thực quản thấy niêm mạc viêm đỏ và có các mảng trắng.

     Bệnh ở dạ dày - ruột (gastrointestinal candidiasis): thường xuất hiện trên bệnh nhân bạch cầu cấp hoặc bệnh máu ác tính có thể có nhiều ổ loét ở dạ dày, tá tràng, ruột, thủng ruột có thể dẫn tới viêm phúc mạc, có thể lan theo đường máu tới gan, các cơ quan khác. Sự phát triển và xâm nhập của nấm ở dạ dày hoặc niêm mạc ruột thường dẫn tới thải rất nhiều nấm ở phân, có thể phát hiện được ở phân.

   Viêm đại tràng do nấm: biểu hiện lâm sàng nghèo nàn, có thể thấy mệt mỏi, đau bụng; rối loạn tiêu hóa, đi ngoài lúc lỏng lúc táo kéo dài; đầy bụng, sôi bụng; có thể có sốt.

     Viêm phúc mạc (peritonitis): nấm xâm nhập theo catheter dùng trong thẩm phân phúc mạc hoặc thủng dạ dày - ruột do loét, viêm đại tràng, phẫu thuật hoặc u trong ổ bụng. Bệnh thường giới hạn ở vùng bụng trừ khi bệnh nhân có suy giảm miễn dịch nặng.

Để chẩn đoán nấm ở hệ thống tiêu hóa, người ta có thể nội soi lấy chất nhày để nuôi cấy, sinh thiết và làm xét nghiệm mô bệnh học hoặc lấy phân để soi tươi, nuôi cấy, phân lập và định danh các chủng nấm bằng các phương pháp hiện đại.

3.      Điều trị bệnh do nấm như thế nào?

     Trước đây khi điều trị nhiễm nấm người ta thường dùng Amphotericin B, Nystatin để điều trị nhưng vì độc tính với gan thận và tỷ lệ kháng thuốc ngày càng cao nên gần đây các bác sỹ lâm sàng thường dùng nhóm thuốc triazole mà đại diện là Fluconazol .

         Fluconazole hấp thu tốt qua đường tiêu hoá, không bị ảnh hưởng bởi thức ăn và pHdịch dạ dày. Phân bố tốt vào dịch cơ thể kể cả dịch não tuỷ. Thải trừ chủ yếuqua nước tiểu, thời gian bán thải khoảng 25 - 30 giờ.

    Tác dụng không mong muốn buồn nôn, nôn, đau bụng tiêu chảy, ban da và tăng enzym gan. Fluconazol làm tăng tăng độc tính của phenytoin.

    Nấm là một bệnh lý cơ hội, thường chỉ xảy ra khi có sự suy giảm miễn dịch hoặc sức đề kháng của cơ thể bị giảm sút; do đó để hạn chế bệnh lý do nấm gây ra, trước hết mỗi chúng ta cần có ý thức trong việc sử dụng thuốc, đặc biệt không được tự ý sử dụng hay lạm dụng các loại thuốc kháng sinh, các loại thuốc gây suy giảm miễn dịch cho cơ thể như corticoid. Mặt khác chúng ta cần có ý thức hơn trong ăn uống, sinh hoạt và lao động để có một cơ thể khỏe mạnh, tránh mắc phải các bệnh mạn tính dễ tạo điều kiện cho bệnh nấm phát triển.

Bên cạnh các dịch vụ khác, Trung tâm tư vấn, nghiên cứu và đào tạo của Tiến sỹ Nguyễn Bạch Đằng (Center for consultation, research and training of Dr. Nguyen Bach Dang - CRTD) còn cung cấp thêm dịch vụ tư vấn khám sức khỏe định kỳ qua điện thoại với số điện thoại hỗ trợ là 0901348669 do Tiến sỹ, Bác sỹ Nguyễn Bạch Đằng trực tiếp tư vấn. Chi tiết các bước xem tại đây.

benhhoctieuhoa.com

 

 

Last modified on Thứ ba, 31 Tháng 3 2020 01:21
Rate this item
(0 votes)

Mẹo vặt cuộc sống

Đọc tiếp

Tư vấn

Bệnh trẻ em